آموزش نحوه کار دستگاه تنس فیزیوتراپی خانگی

برای استفاده از برخی دستگاه فیزیوتراپی حتماً لازم نیست تا به کلینیک‌ها مراجعه کنید. برای تسکین درد ناشی از آسیب ستون فقرات، فعالیت‌های ورزشی، درد عضلانی و ... به‌راحتی می‌توانید در خانه نیز از دستگاه تنس فیزیوتراپی استفاده نمایید. در این مقاله قصد داریم تا به معرفی و کاربرد این دستگاه الکتریکی اعصاب بپردازیم.

دستگاه تنس چیست؟

دستگاه تنس فیزیوتراپی (TENS)، پالس‌های الکتریکی قابل کنترل را از طریق پوست به عصب‌ها فرستاده و باعث کاهش درد می‌شود. در واقع این محرک الکتریکی اعصاب، عملکرد سلول‎‌های عصبی را تحریک می‌کند تا مانع از انتقال سیگنال‌های درد به مغز شود. همچنین، استفاده از این دستگاه ترشح بیشتر اندروفین را به همراه دارد، آندروفین ماده‌ای شیمیایی است که به‌عنوان یک ضد درد طبیعی در بدن عمل می‌کند.

بیشتربدانید: نحوه عملکرد و استفاده از استیمولار تنس

دستگاه تنس فیزیوتراپی چگونه کار می‌کند؟

تنس (TENS)، مخفف انگلیسی عبارت «تحریک الکتریکی عصب از راه پوست»به حساب می‌آید. این دستگاه الکترودهایی دارد که روی پوست قرار می‌گیرند و با ارسال محرک‌های الکتریکی باعث اختلال در انتقال سیگنال‌های درد می‌شود. این الکترودها در ناحیه‌ای نزدیک به عصب‌های آسیب دیده و دردآور قرار می‌گیرند و با فرستادن پالس‌هایی به‌عنوان محرک الکتریکی اعصاب عمل می‌کنند.

مشخصات دستگاه تنس فیزیوتراپی

دستگاه تنس فیزیوتراپی؛ در اندازه‌ و اشکال مختلف ارائه می‌شوند. این دستگاه دارای چند سیم الکترود است که در انتهای آن‌ها پد بکار رفته است. این سیم‌ها از یک طرف به دستگاه مرکزی و از طرف دیگر به پدهای کوچکی وصل می‌شوند. پدها دارای چسب هستند تا به‌راحتی بر روی پوست و در مسیر سلول‌های عصبی قرار گیرند.

دستگاه تنس فیزیوتراپی، دارای پارامترهایی است که به‌وسیله آن‌ها می‌توان میزان و زمان پالس‌های الکتریکی را کنترل کرد. میزان تغییر این پرامترها حتماً باید توسط پزشک و فیزیوتراپیست تجویزشود. موارد زیر از جمله این پارامترها است:

شدت (Intensity)

با این پارامتر میزان شدت تحریک الکتریکی تنظیم می‌شود.

فرکانس (Frequency)

تعداد پالس در ثانیه را فرکانس می‌گویند. برای دردهای حاد کوتاه مدت معمولاً از فرکانس بالا (HF) بین 80 تا 120 هرتز استفاده می‌شود. فرکانس پایین (LF) بین 1 تا 20 هرتز برای درمان دردهای مزمن بلند مدت مناسب خواهد بود.

مدت زمان (Duration)

می‌توانید مقدار زمان تحریک الکتریکی با فرکانس مورد نظر را تغییر دهید.

 

بیشتربدانید: انواع برنامه‌هایی که دستگاه فیزیوتراپی الکتریکی دارند چیست؟ و چه تاثیری دارند؟

مزایای استفاده از دستگاه Tens

استفاده از دستگاه تنس فیزیوتراپی داری مزیت‌های فراوانی نسبت به مصرف داروهای مسکن است. داروهای مسکن اعتیادآور هستند، بنابراین استفاده از دستگاه فیزیوتراپی می‌تواند باعث کاهش مصرف و جلوگیری از عوارض این گونه داروها شود.

حمل آسان، مزیت دیگر استفاده از دستگاه محرک الکتریکی اعصاب به حساب می‌آید. این دستگاه را می‌توانید در خانه و هر مکانی همراه داشته باشید و در مواقع ضروری از آن استفاده نمایید.

تحقیقات انجام شده ثابت می‌کند، موارد زیر باعث تأثیر بیشتر استفاده از دستگاه تنس در جهت تسکین درد خواهد بود:

تحمل (Tolerance)

تحقیقات نشان داده است استفاده از یک فرکانس یکسان، باعث پایداری «تحمل» در فرد می‌شود و بعد از چند روز ممکن است بدن واکنشی در جهت تسکین درد نداشته باشد. بنابراین بهتر است که شدت و فرکانس دستگاه به تدریج افزایش پیدا کند.

شدت تحریک (Stimulation intensity)

معمولاً فرکانس پایین (LF) تاثیر چندانی در تسکین درد ندارد، اما به همان اندازه فرکانس بالا (HF) در جهت کاهش درد تاثیر گذار است. بهتر است فرد تا آن‌ جایی که تحمل دارد و البته با دستور فیزیوتراپیست متخصص، از فرکانس‌های بالا بهره ببرد.

محل قرار گیری الکترود (Electrode placement)

یکی‌دیگر از مواردی که به تأثیر موفقیت‌آمیز دستگاه تنس فیزیوتراپی کمک می‌کند، محل قرارگیری الکترودها است. نقاط طب سوزنی بهترین مکان برای چسباندن الکترودها هستند.

 

بیشتربدانید: برای فیزیوتراپی چه دستگاه ماساژوری مناسب است؟

موارد استفاده دستگاه tens فیزیوتراپی

دستگاه تنس به منظور درمان دردهای مزمن بلند مدت و دردهای حاد کوتاه مدت مورد استفاده قرار می‌گیرد. کاهش درد و درمان بیماری‌های زیر از جمله موارد استفاده این دستگاه به حساب می‌آیند:

• درد در ناحیه مفاصل و ماهیچه‌های کل بدن، به‌ویژه در امتداد ستون فقرات
• التهاب تاندون‌ها
•  درد زایمان
•  درد در ناحیه کمر و گردن
•  درد در ناحیه لگن
•  درد دوران قاعدگی
•  آسیب نخاعی
•  آرتروز
• نوروپاتی دیابتی (آسیب عصبی ناشی از بیماری دیابت) ​​​​​

نبایدها در استفاده از دستگاه تنس

در این نواحی از دستگاه محرک الکتریکی اعصاب استفاده نشود:

• نزدیک قسمت‌هایی از بدن که ایمپلنت‌های الکتریکی و فلزی (ضربان ساز، مانیتور فشار خون ساکن، محرک رشد استخوان و محرک عصبی و غیره) کار گذاشته شده است نباید از این دستگاه استفاده کرد. این کار باعث می‌شود که عملکرد آن‌ها با اختلال مواجه شود.
• در هنگام بارداری نباید از دستگاه تنس فیزیوتراپی در ناحیه شکم و نزدیک آن استفاده شود.
•  در نواحی که تشخیص و احتمال سرطان وجود دارد نیز از دستگاه تنس استفاده نشود.
• در شخصی که صرع دارد نباید الکترودها را در ناحیه سر و گردن قرار داد.
• محرک الکتریکی اعصاب در ناحیه‌ای که مستعد خونریزی است می‌تواند باعث افزایش خونریزی باشد. بنابراین در نزدیکی بافت‌هایی که احتمال خونریزی است از دستگاه تنس فیزیوتراپی استفاده نشود.
• در نواحی قفسه سینه فردی که دچار بیماری قلبی است استفاده از این دستگاه ممنوع است.

لازم به ذکر است که به‌طورکلی نباید از دستگاه فیزیوتراپی تنس در موارد زیر استفاده کرد:

• نزدیک اندام تناسلی
•  نزدیک چشم و دهان
•  جلو و کنار گردن
•  بیماران دچار اختلالات ذهنی
•  پوست‌های حساس و آسیب دیده

این درمان با سلول‌های عصبی بدن سر و کار دارد، بنابراین بعد از خرید دستگاه فیزیوتراپی، استفاده از آن باید با مشورت پزشک و متخصص فیزیوتراپ انجام گیرد. شما می‌توانید برای اطلاع از قیمت برندها دستگاه تنس فیزیوتراپی به وب‌سایت فروشگاه تجهیزات پزشکی توانی نو نیز مراجعه نمایید.

عوارض استفاده از دستگاه تنس

دستگاه تنس فیزیوتراپی دارای عوارض کمی است، اما ممکن است جنس پد این دستگاه در برخی افراد حساسیت پوستی مثل جوش و قرمز شدن را به همراه داشته باشد. همچنین به‌دلیل ارسال پالس‌‌های الکتریکی این امکان نیز وجود دارد که فرد نسبت به گزگز شدن حساس باشد و احساس ناراحتی کند. در ضمن، استفاده از محرک الکتریکی اعصاب در ناحیه نزدیک به گردن می‌تواند باعث اسپاسم عضلانی و کاهش فشار خون شود.

نحوه کار با دستگاه تنس

دستگاه تنس فیزیوتراپی در انواع و برندهای متنوعی تولید می‌شود. هنگام خرید دستگاه فیزیوتراپی خود به دستورالعمل‌های آن توجه داشته باشید. نمونه‌های زیر دستورالعمل‌های کلی استفاده از این دستگاه هستند:

• دستگاه‌های تنس در زمان تحرک شما نیز کار خود را انجام می‌دهد و قابل حمل است.
• از خاموش بودن دستگاه هنگام وصل کردن الکترودها مطمئن شوید
• قبل از چسباندن الکترودها، با انگشتان خود آن‌ها را تست کنید. هنگام تست کردن باید احساس سوزن سوزن شدن را دریافت کنید.
• قبل از چسباندن الکترودها، مطمئن شوید که پوست تمیز و خشک است. از قرار دادن الکترود بر ناحیه‌ای از پوست که بریدگی وجود دارد خودداری کنید.
• پدها در دو طرف ناحیه درد قرار گیرند. بهتر است که فیزیوتراپ محل مناسب قرارگیری پدها را معین کند.
• در حین فعالیت، پدها را با چسب محکم‌تر کنید.
• شدت و فرکانس دستگاه را به تدریج بالا ببرید.
• پدهای چسبنده را بعد از استفاده نشویید، پدهای لاستیکی قابل شستشو هستند.

 

بیشتربدانید: راهنمای کامل خرید دستگاه فیزیوتراپی و تنس عضلات

در هنگام استفاده از دستگاه تنس فیزیوتراپی حتما مراقب نشانه‌های غیرطبیعی باشید و با مشاهده این علایم استفاده از دستگاه را متوقف کنید:

• پوست قرمز و متورم
• سردرد
• سرگیجه
• حالت تهوع

لازم به یاد آوری است که برای استفاده از دستگاه tens حتماً با پزشک خود مشورت کنید.